Kömür Seçiminde Önemli Etmenler

1-KÖMÜR ÖZELLİKLERİNE GÖRE

A-Kömürün Kalori Değeri

Kömür seçiminde kalori değeri, en önemli faktörlerden biridir. Kalori değeri, kömürün yanma sırasında üretebileceği enerji miktarını ifade eder. Yüksek kalori değerine sahip kömürler daha fazla enerji üretir. Özellikle elektrik üretimi gibi yüksek enerji gereksinimi olan alanlarda bu tür kömürler tercih edilir. Antrasit ve taşkömürü, yüksek kalori değerine sahip kömürler arasında yer alır.

B-Karbon Oranı

Karbon oranı, kömürün enerji verimliliğini belirleyen en temel unsurlardan biridir. Yüksek karbon içeriği, kömürün daha verimli yanmasını sağlar. Bu nedenle, endüstriyel üretim ve metalurji gibi alanlarda karbon oranı yüksek kömür türleri tercih edilir. Antrasit kömür, en yüksek karbon oranına sahip kömür türlerinden biri olup bu alanlarda sıkça kullanılır.

C-Kül Oranı

Kömür yandıktan sonra geride kalan katı kalıntılar olan kül, enerji verimliliği ve çevresel etkiler açısından dikkate alınması gereken bir faktördür. Düşük kül oranı, enerji verimliliğini artırırken temizleme maliyetlerini düşürür. Ayrıca kül oranı düşük kömürlerin çevresel etkileri de daha azdır, bu nedenle çevre dostu uygulamalarda öncelikli olarak tercih edilir.

D-Kükürt Oranı

Kömürde bulunan kükürt miktarı, çevresel etkiler açısından kritik bir rol oynar. Kükürt oranı yüksek kömürler, yanma sırasında kükürt dioksit salınımına neden olarak asit yağmurlarına yol açabilir. Bu nedenle, çevreye duyarlı projelerde ve yasal düzenlemelere uygunluk sağlamak için düşük kükürt içeriğine sahip kömür türleri tercih edilmelidir.

E-Nem Oranı

Kömürün içeriğindeki su miktarını ifade eden nem oranı, enerji verimliliği açısından önemli bir etkendir. Nem oranı yüksek kömürler daha az enerji üretir ve yanma sırasında enerji kaybına neden olur. Bu nedenle, taşkömürü ve kok kömürü gibi nem oranı düşük kömürler endüstriyel ve enerji üretim süreçlerinde daha fazla tercih edilir.

F-Kullanım Amacı

Kömürün hangi alanda kullanılacağı seçim sürecinde belirleyici bir faktördür. Elektrik üretimi için genellikle yüksek kalori değerine sahip taşkömürü veya linyit kullanılırken, metalurji gibi sektörlerde yüksek karbon içeriğine sahip antrasit ve kok kömürü tercih edilir. Isınma amaçlı kullanımlarda ise linyit veya taşkömürü öne çıkar.

G-Ekonomik Faktörler

Kömürün maliyeti ve temin edilebilirliği, seçim sürecini etkileyen önemli unsurlardan biridir. Yerel olarak temin edilebilen kömürler, taşıma maliyetlerini düşürdüğü için daha ekonomik bir seçenek olabilir. Ayrıca, enerji ihtiyacına göre maliyet-fayda analizi yapmak da önemlidir.

H-Çevresel Etkiler ve Yasal Düzenlemeler

Kömürün çevresel etkileri, seçim sürecinde mutlaka göz önünde bulundurulmalıdır. Kömürün yanması sonucu oluşan emisyonlar, çevre kirliliğine neden olabileceğinden düşük kül ve kükürt oranına sahip kömürlerin tercih edilmesi çevre dostu bir yaklaşım sağlar. Ayrıca, yasal düzenlemelere uygunluk açısından çevre standartlarına uygun kömür türlerinin seçilmesi önemlidir.

I-Teknolojik Gereksinimler

Kullanılacak kömürün, tesislerde mevcut teknoloji ile uyumlu olması gereklidir. Bazı santraller, belirli türdeki kömürleri işlemek üzere tasarlanmıştır. Örneğin, termik santraller genellikle düşük kaliteli linyit kömürünü kullanabilir. Bu nedenle, teknolojik gereksinimler kömür seçiminde dikkate alınmalıdır.

Sonuç

Kömür seçiminde enerji verimliliği, çevresel etkiler, ekonomik koşullar ve kullanım amacı gibi birçok faktör birlikte değerlendirilmelidir. Doğru kömür türünü seçmek, enerji üretiminde maliyetleri düşürmenin yanı sıra çevresel etkilerin minimize edilmesine de katkı sağlar.

Kömür Boyutları ve Kullanım Alanları

2-KÖMÜR BOYUTLARINA GÖRE

Kömür boyutları, kömürün fiziksel büyüklüğüne göre sınıflandırılarak isimlendirilir. Bu sınıflandırmalar, kömürün kullanım alanını ve yanma performansını doğrudan etkiler. Genellikle, kömürün kullanım kolaylığı, enerji verimliliği ve yanma süreci gibi faktörler, boyut seçiminde belirleyici olur. Kömür boyutları genel olarak portakal, ceviz, fındık, kiraz, toz gibi isimlerle ifade edilir. İşte bu boyutların özellikleri ve kullanım alanları:

1. Portakal Kömür

Portakal büyüklüğündeki iri kömür parçaları, genellikle büyük kazan sistemlerinde ve termik santrallerde kullanılır. Bu kömürler, uzun süreli enerji üretimi sağlar ve büyük sistemlerin ihtiyacını karşılayacak yoğun bir yanma performansı sunar. Depolanması kolaydır ve taşıma sırasında kayıpları minimize eder.

2. Ceviz Kömür

Ceviz boyutundaki kömürler, evsel ısınma ve orta ölçekli kazan sistemleri için idealdir. Dengeli bir yanma süreci sağlayan bu boyuttaki kömürler, yüksek enerji verimliliği ve kolay kullanım sunar. Genellikle soba ve kalorifer sistemlerinde tercih edilir. Taşınması ve depolanması, portakal kömüre göre daha pratiktir.

3. Fındık Kömür

Fındık boyutundaki kömürler, daha küçük kazanlarda ve bireysel soba sistemlerinde kullanılır. Yüksek yüzey alanı sayesinde hızlı bir yanma sağlar ve bu nedenle kısa süreli enerji ihtiyaçlarında etkili bir çözümdür. Özellikle kış aylarında küçük evlerde tercih edilen bir kömür türüdür.

4. Kiraz Kömür

Kiraz kömür, fındık kömüre göre daha küçük boyuttadır ve küçük çaplı soba sistemlerinde ya da belirli endüstriyel süreçlerde kullanılır. İnce yapısı sayesinde çabuk yanar ancak yoğun enerji üretimi gereken sistemler için uygun değildir. Genellikle ısınma amacıyla kullanılır.

5. Toz Kömür

Toz kömür, kömür işlenirken oluşan en küçük parçacıklardır. Doğrudan yakıt olarak kullanılması zordur ancak briket kömür üretiminde ham madde olarak değerlendirilir. Ayrıca, bazı sanayi tesislerinde ya da termik santrallerde belirli teknolojilerle enerji üretimi için kullanılabilir. Taşınması sırasında tozlaşma riski ve çevresel etkiler açısından dikkat edilmesi gereken bir boyuttur.

Kömür Boyutu Seçiminde Dikkat Edilmesi Gerekenler

Kömür boyutu seçimi, kömürün kullanılacağı sistemin büyüklüğüne, enerji ihtiyacına ve yanma özelliklerine uygun olarak yapılmalıdır. Büyük kazan sistemlerinde iri taneli kömürler (portakal, ceviz) tercih edilirken, bireysel kullanımda daha küçük boyutlu kömürler (fındık, kiraz) ön plana çıkar. Toz kömür ise genellikle dolaylı kullanım alanlarında değerlendirilmektedir. Doğru boyuttaki kömürün seçilmesi, hem enerji verimliliğini artırır hem de yanma sürecinde oluşabilecek olumsuzlukları önler. Ayrıca taşınma, depolama ve çevresel etkiler de boyut seçiminde önemli faktörlerdir.